Kompozycja urbanistyczna cz. 5

Pozornie schematyczny układ wykazuje przy bliższym wejrzeniu weń i poznaniu życia miasta średniowiecznego znaczne zalety i głębię wysiłku twórczego. Regularność ulic prowadziła do możliwie równego rytmicznego zabudowania, prawidłowego układu parceli i dogodnego rozplanowania domów. Charakterystyczne zwężenia punktów wejściowych przyrynku ułatwiały obronę w razie wdarcia się nieprzyjaciela do wnętrza miasta. Rynek, jako główny ośrodek ruchu handlowego i życia świeckiego, jest zewsząd łatwo dostępny, tak dla ruchu pieszego wewnątrz miasta, jako też i dla wozów kupców, przybywających długimi karawanami z dalekich nieraz krajów poprzez główne bramy. Pośrodku rynku wznosi się ratusz, chluba mieszczan, wyraz ich bogactwa i potęgi i wystrzela swą wieżą wysoko ponad ich domy i budowle otaczające współzawodnicząc z wieżami kościelnymi. Kościoły z klasztorami usuwają się od zgiełku panującego na rynku w zacisze bocznych ulic. Często zaś dźwigają swe wielkie bryły architektoniczne, odpowiednio i celowo ukształtowane, przy samej linii murów, tworząc przez to potężne punkty oparcia w obronie miasta, podobnie jak baszty, rozłożone w zastosowaniu do sytuacji i rodzaju broni, ówcześnie używanej.